MariParks op zee: zoeken naar balans tussen economie en ecosysteem

Tijdens de European Ocean Days 2026 vond op 4 maart ook een expertworkshop plaats over de governance van zogenaamde MariParks. Deze workshop kaderde binnen het Europese NESB-project en werd georganiseerd door Mantis Consulting en IMDC, met steun van De Blauwe Cluster. Bedrijven, beleidsmakers en experten kwamen samen in Brussel om inzichten te delen over meervoudig ruimtegebruik op zee.

MariParks werden er voorgesteld als een manier om verschillende activiteiten op zee beter te organiseren. Door duidelijke afspraken en zones te creëren, krijgen bedrijven meer zekerheid om te investeren, terwijl tegelijk rekening wordt gehouden met de impact op het ecosysteem.

Een belangrijk onderdeel van de discussie was de zogenaamde EBA Ladder. Dat is een praktisch kader om het ecosysteemdenken (ecosystem-based approach) te vertalen naar concrete keuzes. Bedrijven kunnen ermee werken rond drie pijlers: inzicht in het ecosysteem, doelstellingen en maatregelen, en transparantie en samenwerking.

De workshop maakte duidelijk dat zo’n kader kan helpen om projecten beter op elkaar af te stemmen en om effecten op zee ook over verschillende zones heen beter te monitoren.

Tijdens diverse werksessies gingen de deelnemers dieper in op de randvoorwaarden om MariParks mogelijk te maken. Een van de belangrijkste voorstellen is om te evolueren van individuele vergunningen naar zones waarin meerdere activiteiten gecombineerd worden. Dat kan meer duidelijkheid geven op lange termijn en beter inspelen op nieuwe ontwikkelingen.

Ook incentives kwamen aan bod. Denk aan Europese richtlijnen om het speelveld gelijker te maken tussen landen, of systemen die niet alleen economische return meenemen, maar ook maatschappelijke waarde.

Daarnaast werd gekeken naar hoe vergunningen eenvoudiger en flexibeler kunnen. Een mogelijke piste is één overkoepelende vergunning voor een MariPark, aangevuld met specifieke voorwaarden per activiteit.

De deelnemers benadrukten ook het belang van flexibiliteit. Zo werd voorgesteld om binnen MariParks zones te voorzien waar nieuwe technologieën getest kunnen worden, zonder dat meteen een volledige vergunningsprocedure nodig is.

Ook het omgaan met cumulatieve effecten - de gezamenlijke impact van meerdere activiteiten - kwam uitgebreid aan bod. Daarbij werd onder meer gedacht aan het werken met drempelwaarden, gekoppeld aan maatregelen wanneer die worden overschreden.

De inzichten uit de workshop worden meegenomen in de verdere uitwerking van het NESB-project. Ze vormen input voor beleidsaanbevelingen en een blueprint voor MariParks.

In de volgende stappen ligt de focus op het verder concretiseren van een praktische aanpak voor meervoudig ruimtegebruik op zee.

Het NESB-project wordt medegefinancierd door de Europese Unie. De geuite standpunten en meningen zijn echter uitsluitend die van het projectconsortium en weerspiegelen niet noodzakelijk die van de Europese Unie of CINEA. Noch de Europese Unie, noch de subsidieverlenende instantie kan hiervoor verantwoordelijk worden gehouden.